Nöbetçi Eczaneler
Türkiye’nin brüt dış borç stoku, 2026 yılının ikinci çeyreğinde bir önceki çeyreğe göre yüzde 3,5 artarak 539 milyar dolara ulaştı. Borç stokundaki yükselişte özellikle özel sektörün dış borcundaki artış öne çıkarken, toplam borcun önemli bölümünü krediler oluşturdu.
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın (TCMB) 2026 yılının ikinci çeyreğine ilişkin açıkladığı Türkiye Dış Borç İstatistikleri, dış borç stokunda yılın ikinci çeyreğinde artış yaşandığını ortaya koydu.
Dış borcun 368 milyar doları uzun vadeli
Verilere göre Türkiye’nin toplam brüt dış borç stoku, bir önceki çeyreğe kıyasla yüzde 3,5 artışla 539 milyar dolara yükseldi.
Toplam borcun 170,7 milyar dolarlık bölümünü kısa vadeli, 368,2 milyar dolarlık bölümünü ise uzun vadeli dış borçlar oluşturdu. Böylece uzun vadeli borçların toplam dış borç içindeki ağırlığı korunurken, kısa vadeli borç stokunda da yüzde 2,5’lik artış kaydedildi.
Uzun vadeli dış borçlar ise çeyreklik bazda yüzde 3,9 arttı.
Özel sektörün dış borcu 318 milyar dolara çıktı
Dış borç stokunun borçlu sektörlere göre dağılımında özel sektör öne çıktı. Özel sektörün dış borcu bir önceki çeyreğe göre yüzde 4,2 artarak 318 milyar dolara yükseldi.
Kamu sektörünün dış borcu da yüzde 3,3 artışla 197,9 milyar dolara çıktı. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın dış yükümlülükleri ise diğer iki gruptan ayrışarak yüzde 4,8 azaldı ve 23,1 milyar dolara geriledi.
Bu tablo, toplam dış borç stokundaki artışın temel kaynağının özel sektör olduğunu gösteriyor. Özel sektörün 318 milyar dolarlık borcu, toplam stokun yarısından fazlasına karşılık geliyor.
Borcun neredeyse yarısı kredilerden oluşuyor
Dış borcun hangi finansman araçlarından oluştuğuna bakıldığında krediler açık ara ilk sırada yer aldı. Toplam stokun yüzde 46,2’sini krediler oluşturdu.
Kredilerin ardından yüzde 19,5 ile borç senetleri, yüzde 17,2 ile mevduatlar geldi. Bu dağılım, Türkiye’nin dış finansmanında banka ve şirketlerin kullandığı kredi kaynaklarının önemli bir ağırlığa sahip olduğunu gösteriyor.
Dolar açık ara ilk sırada
Dış borcun para birimi kompozisyonunda ABD doları ağırlığını korudu. Toplam dış borcun yüzde 48,9’u dolar cinsinden oluşurken, euro cinsinden borçların payı yüzde 28,8 oldu.
Türk lirasının toplam dış borç içerisindeki payı yüzde 12,2 olarak gerçekleşirken, diğer para birimlerinin payı yüzde 10,1’de kaldı.
Doların toplam dış borç stokunun yaklaşık yarısını oluşturması, küresel piyasalardaki dolar hareketlerinin Türkiye’deki dış borç yükü açısından önemini koruduğuna işaret ediyor.
Geri ödemelerde uzun vadeli yapı öne çıkıyor
Kredi ve borç senetlerinin ödeme projeksiyonları, dış borç geri ödemelerinin ağırlıklı olarak 24 ay ve üzerindeki vadelerde yoğunlaştığını ortaya koydu.
13-24 aylık dönemdeki anapara geri ödemeleri daha sınırlı bir seviyede kalırken, önümüzdeki 12 aylık dönemde yapılacak ödemelerde özel sektör kredileri öne çıktı.
Borç artışında kritik başlıklar
Veriler genel olarak değerlendirildiğinde, Türkiye’nin dış borç stokundaki artışın üç temel noktası öne çıkıyor: özel sektör borçlarındaki yükseliş, kredilerin toplam borç içindeki yüksek payı ve dolar cinsinden borcun ağırlığı.
Toplam stokun 539 milyar dolara çıkması tek başına kısa vadeli bir finansman baskısı anlamına gelmese de, özellikle özel sektörün dış borcundaki artış ve dolar ağırlığı, şirketlerin döviz gelirleri ile borç ödeme kapasitesini dış finansman koşulları açısından önemli hale getiriyor. Öte yandan borçların önemli bölümünün 24 ay ve üzerindeki vadelerde yoğunlaşması, geri ödeme takviminin tamamının kısa vadede sıkışmadığını gösteriyor.
tclira.com