Teknoloji kesinlikle bizim muhtemelen sadece bilim kurguda mümkün olacağını hayal ettiğimiz bir noktaya ulaşıyor. Film, dizilerde gördüğümüz teknolojiler artık gerçek dünyada hayata geçiyor.
Bu türdeki yapımlara en iyi örnek “Ready Player One” filmi. Steven Spielberg, Ernest Cline‘ın aynı adlı romanından uyarlanan filmde hayal edilen metaverse dünyasının tasviri, zaman ve teknolojik gelişme gerektirecek harika ama çılgın bir fikir gibi görünüyordu. Hayal diye başlayan düşünce, zamanla daha da netleşti. Ardından kurumsal girişimleri beraberinde getirdi. Meta evrene yapılan tüm projeler arasında en gürültülü olanı şüphesiz, şirketin sosyal medyanın ötesindeki tutkusunu yansıtmak için 2021’de adını Meta olarak değiştiren Facebook oldu.
Metaverse gerçek dünya ile sanal dünyanın birleştiği, kullanıcıların sanal gerçeklik gözlükleri gibi dijital araçlar kullanarak katılabildiği, üç boyutlu dijital dünyadır. Farklı metaverselerin birleşimiyle ortaya çıkar. Yani birden fazla dijital dünyanın, sanal ortamın ortak, sürekli alan oluşturmak üzere birbirine bağlandığı kalıcı, genişleyen sanal bir evrenin temsilidir. Meta veri ise bu sanal dünyalardaki bilgileri, etkileşimleri ve diğer unsurları içeren veri kümesini ifade eder. Ayırt edici özelliği, önceki sanal alanlara göre daha fazla yoğun katılımcı deneyimi sağlayarak dijital ekonomi için zengin ekosistem haline gelmektir. Mevcut meta veri dünyaları grubunun her birinin kendi erişimi, avatarları, etkileşimleri, para birimi bulunur.
Bireyler ve şirketlere neler sunabilir?
Bireyler için gerçek hayata yakın etkileşime girebilecekleri, sosyalleşebilecekleri, çevrimiçi çalışabilecekleri bir alanda dünyanın dört bir yanındaki insanlarla bağlantı kurma, eğlence deneyimlerine katılma, gelişmiş çevrimiçi eğitim, öğretim fırsatlarına erişme, yeni sanal dünyaları keşfetme yeteneği anlamına geliyor.
Şirketlerde meta veri tabanını, müşterilerle daha kapsayıcı şekilde bağlantı kurmak, sanal etkinliklere, ticari fuarlara ev sahipliği, uluslararası projelerde verimli şekilde iş birliği yapmak, benzersiz marka deneyimleri yaratmak için kullanabilir. Ayrıca meta veri tabanı, şirketlerin yeni ürün ve hizmetleri hızlı şekilde geliştirmesine, yenilikçi iş yaklaşımlarını denemesine olanak tanıyan, bir ortam olabilir.
Tek küresel meta veri tabanı yok. Bunun yerine bankalar, giyim firmaları, operatörler, perakendeciler vb. arasında değişen çok çeşitli sanal alanlar var. Mesela Metaverse teknolojisi, gerçek hayatta inşa edilmesi çok pahalı olacak endüstriyel veya operasyonel senaryoları araştırmak için kullanılabilir. Otomobil şirketleri şimdiden ‘dijital ikizler‘ tasarlıyor, meta veri dünyasında ilk sahte çarpışma testlerini yapıyor, artırılmış gerçeklikte model değişiklikleri üzerinde çalışıyor.
‘Kripto finans merkezi‘ olan Blockchain, sanal bir şeyin alınıp satılabilmesi için kesin olarak tanımlanmasını mümkün kılar. Yeni yaratılan ekonomiye dayanan Decentraland ve Sandbox, sanal binalar inşa eden işletmelere sanal arazi satan meta veri dünyalarıdır. Örneğin, yaklaşık 300 yıllık müzayede evi Sotheby’s’in Decentraland‘da avatarınızın etrafta dolaşıp müzayedede neyin satıldığını görebileceği bir binası var. Bu konseptin teknolojilerin ilerlemesine paralel olarak gelişmeye devam etmesi bekleniyor fakat birlikte çalışabilirlik sorunlarının da çözülmesi gerekiyor.
Teknolojinin sorunsuz çalışması için farklı platformlar arasında uyumluluk sağlamak ve güvenlik önlemlerini artırmak önemlidir. Çeşitli platformlar ve erişim cihazları arasındaki uyumluluğu teşvik etmek için standartlar, protokoller gerekli olacaktır. Diğer iki önemli husus güvenlik ve mahremiyet.
İnsanların meta verinin getirdiği fayda, riskleri anlamaları da sosyal konudur. Yazımın başında bahsi geçen Ready Player One filmini gerçeğe dönüştürmek için Warner Bros Discovery, Ernest Cline arasında anlaşma imzalandı. Romanın yaratıcısı ve kitabın film uyarlamasının yapımcılığını üstlenen Dan Farah, Readyverse‘ü başlatmaya yönelik teknoloji şirketi Futureverse Studios ile ortaklık kurdu. Warner Bros hikâyenin yaratıcısı meta evreninin bir parçası olacak.



