Nöbetçi Eczaneler
Türkiye’de enflasyonun düştüğüne yönelik son aylarda oluşturulan algının gerçeği yansıtmadığını belirten Prof. Dr. Veysel Ulusoy, Cumhuriyet’teki köşe yazısında fiyatlardaki bozulmanın sürdüğünü ve düşüş görüntüsünün ölçüm yöntemleri ile sepet değişikliklerinden kaynaklandığını ifade etti.
“Gövde enflasyon olduğu yerde duruyor”
Ulusoy’a göre, çekirdek göstergeler dışında genel fiyat yapısında belirgin bir iyileşme yok. Enerji ve gıda fiyatları sepetten çıkarılsa bile kalan alt kalemlerde inatçı bir yüksek enflasyon davranışı görülüyor. Sabit tutulmaya çalışılan kurun yanı sıra yönetilen-yönlendirilen fiyatlardaki artışlar ve vergi zamları, enflasyon üzerindeki baskıyı sürdürmeye devam ediyor.
“Sorun ücretlerde değil, fiyat belirleme davranışlarında”
Ücret-fiyat sarmalı tartışmalarına da değinen Ulusoy, sorunun ücret artışları değil, sermaye maliyetlerinin yüksekliği ve firmaların fiyat belirlerken rasyonel temeller yerine beklentilere göre hareket etmesi olduğunu vurguladı. Bu durumun kur politikasındaki yapısal sorunlarla birleşerek hem bütçeyi hem gelir dağılımını bozduğunu, tasarruf oranlarını düşürdüğünü söyledi.
Tarım ve gıdada önemli uyarı
Ulusoy, tarım sektöründe maliyetlerin (mazot, gübre, yem, işçilik) sürekli arttığını, finansman yükleri, lojistik eksiklikler ve aracılı yapılar nedeniyle tüketici fiyatı ile çiftçinin eline geçen gelir arasındaki farkın giderek açıldığını belirtti. Bu durumun gıda enflasyonunu kalıcı hale getirdiğini ifade etti.
“Kur sabitleme politikası dış ticareti bozuyor”
Kurun yapay olarak sabit tutulmasının dış kaynaklı enflasyonu engellemek yerine iç enflasyonu küresel ortalamaların üzerine taşıdığını söyleyen Ulusoy, reel kurdaki yükseliş nedeniyle Türkiye’de asgari ücretin dolar bazında yüksek görünmesine rağmen çalışanların fakirleştiğini, ihracatçıların ise rekabet gücünü kaybettiğini dile getirdi.
Ulusoy, bu döngüden kurtulmak için kamu tasarrufu, kurumsal bütünlük ve şeffaflığın şart olduğunu, ücret artışlarının ise enflasyonun temel sebebi olmadığını vurguladı.