Nöbetçi Eczaneler
Küresel endeks sağlayıcısı MSCI’nin Türkiye ve Endonezya’ya yönelik uyarıları, gelişen piyasalarda yatırımcı güveni ve olası fon çıkışlarına ilişkin endişeleri artırdı. Türkiye’de bazı endeks değişikliklerinin askıya alınması gündeme gelirken BIST 100’ün PD/DD oranı yaklaşık 1 seviyesine geriledi. Endonezya’da ise olası statü değişikliğinin milyarlarca dolarlık pasif fon çıkışına yol açabileceği hesaplandı.
MSCI’den Türkiye için Haziran 2027 uyarısı
MSCI, 15 Ekim’de Türk hisse senetlerine yönelik bazı endeks değişikliklerini ikinci bir duyuruya kadar durdurdu. Karar kapsamında belirli halka açıklık faktörü ve hisse sayısı artışları, yeni şirketlerin endekslere dahil edilmesi ve üst büyüklük segmentlerine geçişler askıya alındı.
Kurum, Haziran 2027’ye kadar piyasa şeffaflığı ve gözetim alanlarında yeterli ilerleme kaydedilmemesi durumunda Türkiye’nin Gelişmekte Olan Piyasa statüsünün yeniden değerlendirilmesi için danışma süreci başlatılabileceğini bildirdi. Bu süreçte Türkiye’nin Sınır Piyasa veya Bağımsız Piyasa statüsüne geçirilmesi seçenekler arasında yer alıyor.
Ancak Türkiye’nin mevcut piyasa statüsünde henüz bir değişiklik yapılmış değil.
Türk hisselerinde kayıp yüzde 21’e çıktı
MSCI’nin Türkiye’ye yönelik ilk ciddi uyarılarından bu yana Türk hisse senetlerinde yaşanan kaybın yüzde 21’e ulaştığı belirtildi. Borsa İstanbul’da satış baskısı devam ederken endeks, dolar bazında Haziran 2025’ten bu yana en düşük seviyelerine geriledi.
Fon piyasasında yaşanan sorunlar, yabancı yatırımcıların temkinli yaklaşımı ve MSCI’nin endeks kararları, piyasalardaki belirsizliği artıran başlıca unsurlar arasında yer aldı.
BIST 100’ün PD/DD oranı 1 seviyesine geriledi
Borsa İstanbul’daki değerleme kaybı, şirketlerin piyasa değerlerinin özkaynaklarına oranında da kendini gösterdi. Garanti BBVA Yatırım’ın Bloomberg verileriyle hazırladığı son beş yıllık grafiğe göre BIST 100’ün piyasa değeri/defter değeri (PD/DD) oranı yaklaşık 1 seviyesine indi.
Endeksin beş yıllık ortalama PD/DD oranı 1,45 olarak hesaplanırken mevcut seviye bu ortalamanın yaklaşık yüzde 31 altında kaldı. Grafikte üst iki standart sapma seviyesi 2,20, alt iki standart sapma seviyesi ise 0,76 olarak gösterildi.
Böylece BIST 100 değerlemeleri tarihsel ortalamanın belirgin biçimde altına gerilerken istatistiksel alt banda henüz ulaşmadı.
Pandemi döneminin düşük değerlemeleri yeniden gündemde
PD/DD oranının 1 seviyesine yaklaşması, Borsa İstanbul’da pandemi döneminde görülen düşük değerlemeleri yeniden gündeme taşıdı.
Dr. Nuri Sevgen de çok sayıda büyük şirketin defter değerinin altında işlem gördüğüne dikkat çekmişti. Bununla birlikte düşük değerlemeler, hisse fiyatlarının kısa vadede yükseleceği anlamına gelmiyor.
Yüksek enflasyon ve enflasyon muhasebesinin şirketlerin özkaynakları üzerindeki etkileri de PD/DD oranlarının geçmiş dönemlerle karşılaştırılmasında dikkate alınması gereken unsurlar arasında bulunuyor.
BIST 100’ün 20 yıllık reel getirisi negatife döndü
Türkiye piyasalarındaki uzun vadeli performans da yatırımcılar açısından dikkat çekici bir tablo ortaya koydu. Paylaşılan analize göre BIST 100’ün son 20 yıllık enflasyondan arındırılmış getirisi yeniden negatif bölgeye geçti.
Bu durum, hisse fiyatlarında nominal olarak yaşanan artışların uzun vadede yatırımcının satın alma gücünü korumaya yetmediğine işaret ediyor.
Endonezya’da olası statü değişikliği piyasaları sarstı
MSCI’nin Endonezya’ya yönelik adımları, Türkiye açısından da olası bir statü değişikliğinin sonuçlarına ilişkin tartışmaları artırdı. Kurum, Endonezya’nın Gelişmekte Olan Piyasa statüsünden Bağımsız Piyasa statüsüne geçirilmesine yönelik resmi danışma süreci başlattı.
Gelişmelerin ardından Jakarta Bileşik Endeksi yüzde 5’in üzerinde gerileyerek Ekim 2020’den bu yana en düşük seviyesini gördü. Goldman Sachs’ın 16 Ekim kapanışına dayanan değerlendirmesine göre MSCI Endonezya Endeksi’nin yılbaşından bu yana kaybı yüzde 47’ye ulaştı.
Endonezya için 5,6 milyar dolarlık fon çıkışı riski
Goldman Sachs, Endonezya’nın MSCI gelişen piyasalar endekslerinden tamamen çıkarılması halinde yaklaşık 5,6 milyar dolarlık pasif fon çıkışı yaşanabileceğini öngördü.
FTSE Russell’ın da benzer yönde bir karar alması durumunda 2,7 milyar dolarlık ilave çıkış riski bulunduğu belirtildi. Söz konusu tutarlar gerçekleşmiş fon çıkışlarını değil, olası statü değişikliklerine bağlı senaryoları ifade ediyor.
Endonezya borsasında değerlemeler de geriledi
Endonezya piyasasında yaşanan satışlar, hisse senetlerinin değerlemelerinde de sert düşüşe yol açtı. MSCI kaynaklı belirsizlikler öncesinde yaklaşık 16 seviyesinde bulunan 12 aylık ileriye dönük fiyat/kazanç (F/K) oranının 7,6’ya kadar gerilediği belirtildi.
Goldman Sachs ise MSCI Endonezya Endeksi’nin ileriye dönük F/K oranını 7,3 olarak hesapladı.
Türkiye ve Endonezya örnekleri, küresel endeks sağlayıcılarının piyasa statüsüne ilişkin kararlarının yatırımcı algısı ve olası pasif fon hareketleri açısından önemini ortaya koyarken, Türkiye’de şeffaflık ve piyasa gözetimine ilişkin gelişmelerin önümüzdeki dönemde yakından izlenmesi bekleniyor.
tclira.com