Küresel gıda fiyatları yeniden yükselişe geçti. Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO), temmuz ayında özellikle et ve bitkisel yağ fiyatlarındaki artışın etkisiyle gıda fiyat endeksinde yükseliş kaydedildiğini açıkladı. Endeks, 2024 ortalamasının üzerine çıkarken, bazı ürün gruplarında son yılların en yüksek seviyeleri görüldü.
Bir önceki aya göre yüzde 1,5 arttı
FAO Gıda Fiyat Endeksi, temmuzda bir önceki aya göre yüzde 1,5 artarak 130,1 puan seviyesine çıktı. Artışta özellikle et ve bitkisel yağ fiyatlarındaki yükseliş etkili oldu. Endeks, Mart 2022’deki rekor seviyenin yüzde 18,8 altında kalırken, 2024 yılı ortalamasına göre yüzde 7,6 daha yüksek seviyede gerçekleşti.
Bitkisel Yağ Fiyat Endeksi, temmuz ayında yüzde 7,1 artarak 166,8 puanla son üç yılın en yüksek seviyesine ulaştı. Palm, soya ve ayçiçek yağlarındaki fiyat artışları bu yükselişte etkili oldu. Palm yağı fiyatları küresel talep artışıyla yükselirken, ayçiçek yağı fiyatları Karadeniz Bölgesi’ndeki ihracat arzının daralması nedeniyle arttı. Kolza yağı fiyatları ise Avrupa’daki yeni mahsul arzının sınırlı olması nedeniyle düşüş gösterdi.
Yeni rekor seviye
Et Fiyat Endeksi, temmuzda yüzde 1,2 artarak 127,3 puana çıktı ve yeni bir rekor seviyeye ulaştı. Çin ve ABD’deki ithalat talebinin artması, sığır ve koyun eti fiyatlarını yukarı çekti.
Süt Ürünleri Fiyat Endeksi ise temmuzda yüzde 0,1 azalarak 155,3 puan oldu. Bu, Nisan 2024’ten bu yana kaydedilen ilk düşüş olarak gerçekleşti. Tereyağı ve süt tozu fiyatları, Asya’daki yüksek arz ve zayıf ithalat talebi nedeniyle gerilerken, peynir fiyatları Asya ve Yakın Doğu’daki güçlü talep ve Avrupa Birliği’ndeki ihracat arzındaki azalma nedeniyle yükseldi.
Mısır ve arpa fiyatlarındaki artışları dengelendi
Tahıl Fiyat Endeksi temmuzda yüzde 0,8 düşerek 106,5 puana geriledi. Buğday ve sorgum fiyatlarındaki düşüş, mısır ve arpa fiyatlarındaki artışları dengeledi. Kuzey yarım küredeki yeni buğday hasadı fiyatlar üzerinde aşağı yönlü baskı oluştururken, Kuzey Amerika’daki bazı bölgelerde ilkbahar buğdayının olumsuz koşulları fiyatları sınırlı da olsa destekledi.
Şeker Fiyat Endeksi ise temmuz ayında yüzde 0,2 azalarak 103,3 puan oldu. Böylece şeker fiyatları üst üste beşinci ayda da düşüş gösterdi. Brezilya, Hindistan ve Tayland’da 2025-2026 dönemi için üretim artışı beklentileri fiyatları aşağı çekerken, küresel şeker ithalatındaki toparlanma işaretleri düşüşün etkisini sınırladı.
