Yurt dışına çıkanlara “kafayı değiştirme vergisi”

Geçtiğimiz yılın sonunda 710 lira olarak belirlenen yurt dışına çıkış harcı dün gece Resmi Gazete’de yayınlanan bir Cumhurbaşkanı kararıyla 1.000 liraya yükseltildi. Bu kararla birlikte Bodrum ve Çeşme’deki makul fiyatlı lüks otelleri, Alanya ve Marmaris’in kaliteli mekanlarındaki çılgın eğlenceleri tercih etmeyip başta Yunanistan olmak üzere Avrupa’da tatil yapmayı seçenlere minik bir darbe daha vurulmuş oldu.

2007 yılından itibaren uzun bir süre 15 lira olarak sabit tutulan yurt dışına çıkış harcı Temmuz 2019’da 50 liraya, Mart 2022’de 150 liraya, Ağustos 2024’te 500 liraya çıkarılmış ve her yıl başında ‘yeniden değerleme oranı’ kadar arttırılması da karara bağlanmıştı. Buna bağlı olarak geçtiğimiz yılın sonunda 500 liradan 710 liraya yükseltilmişti. Son alınan karar ile 1000 liraya çıkan harcın yeniden değerleme sonrasında 2026 yılında en az 1250 lira olması bekleniyor.

Yakın dönemdeki artışlarla birlikte yurt dışına çıkış harcı, lüks harcamaların söz konusu olduğu üst düzey seyahatlerde önemli bir fark yaratmasa da, daha küçük bütçeli tatillerin toplam maliyetini önemli oranda arttıran bir kaleme dönüştü.

Yurt dışında 3-5 gün geçiren çoğu kişinin tecrübe ettiği üzere, insan yurt dışında olduğunda, alışık olduğundan farklı ve yeni ortamlarda bulunmanın etkisiyle, ister istemez kendi yaşamına ve ülke geneline dair sorunları geride bırakıyor ve çok da fazla kafayı takmıyor. Yurt dışına çıkış harcı bedelini belirleyen hesap uzmanları görevlerini icra ederken, enflasyon ve döviz ve bütçe dengelerinin yanı sıra bu faktörü de dikkate alıyor olabilirler. Ülke vatandaşları için üzüntü ve stres kaynağı olan sorunlar büyüdükçe, bunlardan birkaç günlüğüne de olsa uzak kalmanın bedeli de doğal olarak artıyor.

Bütün gün muhalif TV kanallarını izleyip Twitter’daki olumsuz yorumları takip etmek yerine bir Yunan adasında veya bir Balkan kasabasında kafayı değiştirmenin ve o seyahati yapacak kadar varlıklı olmanın elbette parasal bir karşılığı olmalı. Tabii burada akla gelen ilk soru, bu bedelin son yıllarda neden çok fazla artmış olduğu.