Türkiye Ziraat Odaları Birliği’nin (TZOB) eylül ayı raporuna göre, üretici ile market arasındaki fiyat farkı en fazla limonda görüldü. Üreticide 7 lira olan limon markette 51,34 liraya satılırken, fiyat farkı yüzde 633,4’e ulaştı.
TZOB verilerine göre limon, üreticide 7 liradan satılırken markette 51 lira 34 kuruşa ulaştı. Böylece limondaki fiyat farkı 7,3 kata çıktı. Fiyat farkında limonu yüzde 339,1 ile kuru incir, yüzde 337,8 ile havuç, yüzde 237,9 ile elma ve yüzde 228,3 ile maydanoz izledi.
Kuru incirin üretici fiyatı 130 lira olurken market fiyatı 570 lira 77 kuruşa yükseldi. Havuç 11 liradan 48 lira 16 kuruşa, elma 21 lira 66 kuruştan 73 lira 20 kuruşa, maydanoz ise 7 lira 66 kuruştan 25 lira 14 kuruşa satıldı.
Markette 25 üründe fiyat arttı
Eylül ayında markette takip edilen 36 ürünün 25’inde fiyat artışı, 11’inde ise fiyat düşüşü kaydedildi.
Markette fiyatı en fazla artan ürün yüzde 26 ile patlıcan oldu. Patlıcanı yüzde 21,1 ile kırmızı mercimek, yüzde 18,5 ile sivri biber, yüzde 16,4 ile yeşil mercimek ve Antep fıstığı takip etti.
Fiyatı en fazla düşen ürün ise yüzde 39,5 ile limon oldu. Limondaki düşüşü yüzde 33,4 ile yeşil soğan, yüzde 21 ile kuru soğan, yüzde 18,3 ile elma ve yüzde 14,3 ile mısırözü yağı izledi.
Üreticide kuru fasulye arttı, kuru incir geriledi
Üretici fiyatlarında ise 28 ürünün 16’sında artış, 11’inde düşüş görüldü. Bir üründe fiyat değişimi yaşanmadı.
Üreticide fiyatı en fazla artan ürün yüzde 62,5 ile kuru fasulye oldu. Kuru fasulyeyi yüzde 23,3 ile patlıcan, yüzde 15,5 ile elma, yüzde 13,1 ile kabak ve yüzde 12,1 ile yeşil mercimek takip etti.
Fiyatı en fazla gerileyen ürün ise yüzde 48 ile kuru incir oldu. Kuru incirin ardından yüzde 30 ile limon, yüzde 20,7 ile patates, yüzde 14,1 ile kuru soğan ve yüzde 13,6 ile kuru üzüm geldi.
TZOB, kuru incirde TARİŞ’in alım fiyatını henüz açıklamamasının piyasadaki fiyatların geçen sezonun altında oluşmasına yol açtığını belirtti. Birlik, üreticilerin fiyatlardaki düşüşün önlenmesi ve piyasada istikrar sağlanması için Toprak Mahsulleri Ofisi’nin (TMO) alım fiyatını açıklayarak piyasaya müdahil olmasını beklediğini aktardı.
Limon fiyatındaki düşüşte ise hasadın devam etmesinin yanı sıra depolarda geçen yıldan kalan ürünlerin piyasaya arz edilmesinin etkili olduğu belirtildi. Patates ve kuru soğanda da hasadın sürmesiyle arzın artması fiyatları aşağı çekti.
Patlıcan ve kabakta ise olumsuz hava koşulları ile tarladan seraya geçiş döneminin arzı azaltması fiyatların yükselmesine neden oldu. Kuru fasulye ve elmada hasadın yeni başlaması da üretici fiyatlarındaki artışta etkili oldu.
Gübre ve mazot fiyatlarında artış
Eylül ayında ağustosa göre DAP gübresi yüzde 9,9, ÜRE gübresi yüzde 6,7, 20.20.0 kompoze gübresi yüzde 6,6, amonyum nitrat yüzde 6,3 ve amonyum sülfat yüzde 1,4 arttı.
Gübre fiyatlarında yıllık artış da dikkat çekti. Geçen yılın eylül ayına göre amonyum nitrat yüzde 69,2, amonyum sülfat yüzde 55,6, 20.20.0 kompoze gübresi yüzde 38,6, DAP gübresi yüzde 35,9 ve ÜRE gübresi yüzde 13,7 oranında yükseldi.
Hayvancılıkta kullanılan yem fiyatlarında da artış görüldü. Eylül ayında ağustosa göre süt yemi yüzde 4,4, besi yemi yüzde 4,2 arttı. Son bir yılda ise her iki yem türündeki artış yüzde 31,8 oldu.
Elektrik fiyatları yıllık bazda yüzde 25,1, tarım ilacı fiyatları yüzde 27,7 yükselirken, mazot fiyatı eylülde aylık yüzde 12,8, yıllık ise yüzde 70,7 arttı.
tclira.com


