İklim değişikliği, yalnızca çevresel bir sorun olmaktan çıkarak üretim, tarım, yatırım ve finansman kararlarını doğrudan etkileyen ekonomik bir meseleye dönüşüyor. Antalya’da 9-20 Kasım 2026 tarihleri arasında gerçekleştirilen COP31’in ilk gününde, iklim krizine uyum sağlamak için gereken yatırımların nasıl finanse edileceği öne çıkan konular arasında yer aldı. Türkiye İş Bankası’nın İklim Destekçisi olarak katıldığı konferansta, sürdürülebilir tarımın finansmanından yapay zekâ destekli iklim çözümlerine kadar farklı başlıklar ele alındı.
İklim değişikliğine uyum için finansman ihtiyacı büyüyor
COP31 kapsamında İklim Finansmanı Merkezi’nde düzenlenen “İklime Dayanıklı Ekonomi: Uyum İhtiyaçlarından Yatırıma” başlıklı panel, iklim değişikliğinin ekonomik etkileriyle mücadelede finans sektörünün rolünü gündeme taşıdı.
Panelin açılış konuşmasını yapan Türkiye İş Bankası Genel Müdür Yardımcısı ve Sürdürülebilirlik Lideri Ebru Özşuca, iklim krizinin ekonomik faaliyetler üzerindeki etkilerinin artık günlük yaşamda da hissedildiğini belirtti.
Özşuca, finans kuruluşlarının dönüşüm sürecindeki sorumluluğuna dikkat çekerek şu ifadeleri kullandı.
“İklim değişikliği ekonomilerimizi, üretim süreçlerimizi ve günlük yaşamımızı doğrudan etkileyen bir gerçek. Bu noktada, COP31’i ortak hedeflerin somut adımlara ve gerçek yatırımlara dönüştürülebileceği önemli bir fırsat olarak görüyoruz. Böylesine önemli bir küresel buluşmaya Türkiye olarak ev sahipliği yapmaktan büyük mutluluk ve gurur duyuyoruz.”
İklim değişikliğine uyum sağlamak için yalnızca hedefler belirlenmesi yeterli olmuyor. Üretim tesislerinin dönüşümü, tarımda yeni teknolojilerin kullanılması ve iklim risklerine karşı altyapının güçlendirilmesi gibi alanlarda uzun vadeli yatırımlara ihtiyaç duyuluyor.
Bu yatırımların hayata geçirilmesinde finansman kaynaklarına erişim, dönüşümün hızını belirleyen önemli unsurlardan biri olarak öne çıkıyor.
İş Bankası’ndan finans sektörüne dönüşüm çağrısı
İklim finansmanının yalnızca çevresel hedeflerle sınırlı olmadığını belirten Özşuca, bankacılık sektörünün ekonominin dönüşümünde üstlenebileceği role dikkat çekti.
“Bu konuda finans sektörüne çok önemli bir rol düşüyor. 1924’ten bu yana Türkiye ekonomisinin gelişimine katkı sağlamayı temel misyonlarımızdan biri olarak görüyoruz. Bu misyonumuzu bugün, iklim değişikliğine uyum sağlayan ve geleceğe hazırlanan müşterilerimizi destekleyerek sürdürüyoruz. COP31’in, bu dönüşümü hızlandırmak, finansmanı harekete geçirmek ve kamu ile özel sektör arasında daha güçlü iş birlikleri kurmak için önemli bir fırsat olduğuna inanıyoruz.”
Özşuca’nın açıklamaları, iklim yatırımlarının finansmanında bankaların üstlenebileceği sorumlulukları gündeme getirdi.
İklim değişikliğine uyum sağlayacak yatırımların finansmanı, yalnızca büyük ölçekli sanayi kuruluşları açısından değil, tarım işletmeleri ve iklim risklerine açık diğer ekonomik faaliyetler açısından da önem taşıyor.
Özellikle uzun vadeli dönüşüm yatırımlarında uygun finansman koşullarının oluşturulması ve kamu ile özel sektör arasında iş birliği sağlanması, konferansta tartışılan temel konular arasında yer aldı.
Gelişmekte olan ülkelerde finansman açığı sürüyor
Panelin konuk konuşmacısı D.A. Carlin & Company Kurucusu David Carlin ise iklim krizine karşı alınması gereken önlemlerin ertelenemeyeceğini vurguladı.
Birleşmiş Milletler Çevre Programı’nın (UNEP) Uyum Açığı Raporu’na dikkat çeken Carlin, gelişmekte olan ekonomilerin iklim değişikliğine karşı direnç kazanabilmesi için ihtiyaç duyduğu finansman ile sağlanan kaynaklar arasında önemli bir açık bulunduğunu hatırlattı.
Carlin, iklim krizinin artık gelecekte karşılaşılacak bir sorun olarak değerlendirilmemesi gerektiğini belirterek şunları söyledi.
“Birleşmiş Milletler’deki çalışmalarımız hep 2030, 2050 veya 2100 gibi ileri tarihlere odaklanırdı; oysa bugün burada, iklim değişikliğiyle yüzleştiğimiz gerçeğini ve bu mücadelenin ertelenemezliğini konuşuyoruz. Dolayısıyla iklim uyum stratejilerimiz de geleceğe yönelik soyut planlar değil, bugünün acil finansal ve yapısal çözümleri olmak zorunda.”
Finansman açığı, iklim değişikliğine uyum yatırımlarının önündeki temel sorunlardan biri olarak değerlendiriliyor. Özellikle gelişmekte olan ekonomilerde ihtiyaç duyulan yatırımların büyüklüğü, mevcut finansman olanaklarının geliştirilmesini gerekli kılıyor.
Carlin, iklim risklerine karşı yalnızca tek tek projelerin değil, ekonomik sistemin bütününün dikkate alınması gerektiğini belirtti.
“Bu noktada meseleye yalnızca münferit varlıklar düzeyinde değil, bütüncül bir sistem olarak yaklaşmalıyız; İş Bankası gibi öncü kurumların hayata geçirdiği nitelikli finansal modeller ve stratejik iş birlikleri, iklime dayanıklı bir ekonominin inşa edilmesinde hayati bir sorumluluk üstleniyor.”
Sürdürülebilir tarımı kim finanse edecek?
COP31’in ilk gününde gündeme gelen önemli konulardan biri de tarımın iklim değişikliğine uyum süreci oldu.
“Sürdürülebilir Tarımı Kim Finanse Edecek?” başlıklı oturumda Prospera Impact, Finance in Motion, Uluslararası Tarımsal Kalkınma Fonu (IFAD) ve Türkiye İş Bankası temsilcileri bir araya geldi.
Oturumda, tarımsal işletmelerin ve çiftliklerin dönüşüm için ihtiyaç duyduğu finansman ele alındı.
İklim değişikliğinin tarımsal üretim üzerindeki etkileri, finansman tartışmasını gıda güvenliği ve üretimin sürdürülebilirliği açısından da önemli hâle getiriyor.
Tarımda iklim koşullarına uyum sağlayacak yatırımların finansmanı, üreticilerin dönüşüm sürecine katılımı ve tarımsal faaliyetlerin devamlılığı açısından kritik bir başlık olarak öne çıkıyor.
Yapay zekâ ile 20’den fazla sürdürülebilirlik düzenlemesi tek platformda
Konferansın ilk gününde finansman tartışmalarının yanında teknoloji odaklı bir gelişme de duyuruldu.
Türkiye İş Bankası sponsorluğunda geliştirilen yapay zekâ asistanı Clara, COP31 kapsamında kullanıma sunuldu.
Erguvan Kurucu Ortağı Eyüphan Koç tarafından tanıtılan Clara, Türkiye Sürdürülebilirlik Raporlama Standartları (TSRS), Avrupa Birliği Kurumsal Sürdürülebilirlik Raporlama Direktifi (CSRD), Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması (CBAM) ve Avrupa Birliği Ormansızlaşmanın Önlenmesi Tüzüğü (EUDR) gibi 20’den fazla ulusal ve uluslararası sürdürülebilirlik düzenlemesini ve raporlama çerçevesini tek platformda bir araya getiriyor.
Büyük dil modeli teknolojisiyle çalışan sistem, 22 dilde kaynaklara dayalı bilgi hizmeti sunmayı hedefliyor.
Clara’nın sürdürülebilirlik profesyonelleri ve finans kuruluşlarının karar alma süreçlerini hızlandırması amaçlanıyor.
Farklı ülkelerdeki sürdürülebilirlik düzenlemelerinin ve raporlama yükümlülüklerinin aynı platform üzerinden takip edilebilmesi, özellikle uluslararası faaliyet gösteren şirketlerin dönüşüm süreçlerinde yararlanabileceği yeni bir teknolojik araç olarak değerlendiriliyor.
Finans, teknoloji ve tarım aynı masada
COP31’in ilk gün programı, “Finans, Teknoloji ve Toprak Buluştuğunda: Yapay Zekâ Çağında İklim Eylemi” başlıklı oturumla tamamlandı.
Konfrut Tarım, Özyeğin Üniversitesi ve İmece Mobil temsilcilerinin katıldığı oturumda, yapay zekânın tarımsal sürdürülebilirliğe sağlayabileceği katkılar ele alındı.
İklim krizine uyum sürecinde finansman kaynaklarının yanı sıra teknolojik çözümlerin de önem kazandığı görülüyor. Tarımsal üretimde veri kullanımının geliştirilmesi, iklim risklerinin daha etkin değerlendirilmesi ve kaynakların verimli kullanılması gibi alanlar, teknoloji ile sürdürülebilirlik arasındaki ilişkinin başlıca unsurlarını oluşturuyor.
İklim hedeflerinin yatırıma dönüşmesi gerekiyor
COP31’in ilk gününde yapılan değerlendirmeler, iklim değişikliğiyle mücadelede finansman konusunun belirleyici bir yere sahip olduğunu ortaya koydu.
İklim krizinin ekonomik etkileri giderek daha fazla hissedilirken özellikle gelişmekte olan ülkelerin dönüşüm için ihtiyaç duyduğu kaynaklarla mevcut finansman arasındaki fark önemli bir sorun olmaya devam ediyor.
Türkiye İş Bankası’nın ev sahipliği yaptığı oturumlarda öne çıkan ortak yaklaşım, iklim hedeflerinin somut yatırımlara dönüştürülmesi ve kamu ile özel sektör arasındaki finansman iş birliklerinin güçlendirilmesi oldu.
Bununla birlikte konferansta dile getirilen finansman ihtiyacının ne ölçüde karşılanacağı, açıklanan hedeflerin hangi yatırımlara dönüşeceği ve bu yatırımların üreticilere nasıl ulaşacağı, önümüzdeki dönemde yanıt aranacak sorular arasında yer alıyor.
COP31, iklim değişikliğiyle mücadelede yalnızca yeni hedeflerin değil, bu hedefleri hayata geçirecek finansman modellerinin de tartışıldığı önemli bir uluslararası platform olarak öne çıkıyor.
tclira.com


