TİM Başkanı Mustafa Gültepe’nin ağustos ayı dış ticaret verileri toplantısında paylaştığı rakamlara göre, Türkiye genel ihracatı artarken bazı sektörlerde düşüş yaşanıyor. Bu sektörlerden biri de ev ve mutfak eşyaları. EVSİD’in verilerine göre, 2025 Ocak-Temmuz döneminde sektörün ihracatı 1 milyar 747 milyon dolar oldu ve geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 3,1 geriledi.
İhracatta yeni stratejilerini “kârlı pazarlar” üzerine kuruyor
Dünya’dan Recep Erçin’in haberine göre, EVSİD Başkanı Talha Özger, ihracatta yeni stratejilerini “kârlı pazarlar” üzerine kurduklarını belirterek, ülkeleri artık “yakın” veya “uzak” olarak ayırmadıklarını söyledi. Özger, ABD pazarının cazip olmasına rağmen ticaretin hızlı döndürülemeyeceğini, üretim kapasitesinin talep edilen seviyede olmadığını ifade etti. EVSİD Başkan Vekili Oğuzhan Durmuş da ürün ve ambalaj standartlarının ABD’de farklılık gösterdiğini, etiketteki uyumsuzlukların bile firmaları eleme sebebi olduğunu aktardı.
ABD yerine Güney ve Orta Amerika pazarlarına yöneldiklerini söyleyen Özger, Panama ziyaretiyle firmaların kârlı siparişler aldığını belirtti. Özger, artık odaklarının mesafe değil, “kârlılık ve yönetilebilirlik” olduğunu vurguladı. Latin Amerika pazarının Çin’in etkisine rağmen Türkiye ürünleri için avantajlı olduğunu ve burada Çin’in önüne geçilebildiğini de sözlerine ekledi.
Hammaddeye uygulanan vergiler sektörün maliyetini etkiliyor
Sektörde ürün bazında farklı durumlar gözleniyor. Tost makinesi ihracatında özellikle Doğu Avrupa’ya yoğun talep var. Ancak airfryer satışlarında küresel pazarda doygunluk yaşandı ve bu ürünlerde yatırım yapan firmalar sıkıntıya girdi.
Hammaddeye uygulanan vergiler de sektörün maliyetini etkiliyor. EVSİD yönetim kurulu üyeleri, çelikte yüzde 12, plastikte yüzde 6 ve bazı emaye hammaddelerinde yüzde 5 civarında vergi uygulandığını; bu durumun hem rekabette dezavantaj yarattığını hem de içeride enflasyonist etki oluşturduğunu aktardı.
Talha Özger, kalıphanelerde yaş ortalamasının 50-70 olduğunu, genç ve nitelikli Ar-Ge personeli bulmanın zor olduğunu belirtti. EVSİD’in 250 üyesi olan sektörde yıllık ihracat 3,5 milyar dolar ve sektörün küresel pazar büyüklüğü 125 milyar dolar seviyesinde. İhracatta birim değer geçen yıl 3,8 dolarken bu yıl 3,94 dolara yükseldi. Özger, hedeflerinin birim değeri 5-7 dolara çıkarmak olduğunu söyledi.
Finansmana erişimde ise sıkıntılar sürüyor. EVSİD Başkan Vekili Oğuzhan Durmuş, kredibilitesi yüksek olmayan firmaların krediye ulaşmakta zorlandığını, bu durumun riskli firmaların desteklenmesini engellediğini belirtti.
