Nöbetçi Eczaneler
Posta Gazetesi’nden Murat Gülderen’in yazısına göre; Tinder, Bumble ve Badoo gibi flört uygulamaları ile Telegram, WhatsApp ve Instagram gibi mesajlaşma servisleri, organize dolandırıcılık ağlarının faaliyet alanı haline geldi. Sahte kimlikler, yapay olarak üretilmiş etkileyici fotoğraflar ve inandırıcı senaryolarla kurbanların duygusal zaafları hedef alınıyor.
Uzmanlara göre bu dolandırıcılık türü, klasik banka veya kart dolandırıcılıklarından daha tehlikeli. Çünkü yalnızca para değil, aynı zamanda kişisel bilgiler ve özel görüntüler de tehdit altında kalıyor.
İdeal eş senaryosu en yaygını
Özellikle yalnız, yaşlı veya duygusal boşluk yaşayan bireylerin daha savunmasız olduğunu belirten uzmanlar, dolandırıcıların genellikle kendilerini “ideal eş”, “yardımsever dost” ya da “yatırımcı” olarak tanıttığını aktarıyor. Samimi mesajlaşmalar ve geleceğe dair planlar üzerinden güven kazanan dolandırıcılar, kurbanlarını sanal bir ilişki illüzyonuna sürüklüyor. Bu süreçte istenen para veya özel bilgilerin “ortak gelecek” algısıyla verilmesi sağlanıyor.
Yapay zekâ araçlarıyla aldatma teknikleri gelişiyor
Adli Bilişim Uzmanı Prof. Dr. Murat Kırık, bu tür vakaların son dönemde ciddi oranda arttığına dikkat çekerek, dolandırıcılık mekanizmasında yapay zekânın aktif rol oynadığını belirtti. Kırık, Midjourney ve DALL·E gibi yapay zekâ araçlarıyla gerçek dışı ancak inandırıcı yüzler üretildiğini, ChatGPT benzeri programlarla ikna edici yazışmalar oluşturulduğunu, deepfake teknolojileriyle ses ve görüntü taklidi yapıldığını aktardı.
Kırık, “Artık sadece ‘profil sahte mi?’ sorusu yetmiyor; ‘bu kişi gerçekten var mı, yoksa yapay bir yazılım mı?’ sorusu da gündemde,” ifadelerini kullandı.
Şantaj, veri hırsızlığı ve psikolojik baskı
Süreç sonunda genellikle mahrem görüntülerle şantaj, kişisel veri hırsızlığı ve psikolojik baskı yaşanıyor. Bazı kullanıcılar, görüntülü konuşmalar sırasında elde edilen içeriklerle tehdit edilerek tekrar tekrar para göndermek zorunda kalıyor.
Yurtdışı merkezli hesaplar ve geniş mağdur profili
Dolandırıcıların genellikle yurtdışı merkezli sahte hesaplar kullandığını söyleyen Kırık, mağdur profilinin çok çeşitli olduğuna dikkat çekti. Gençlerden emeklilere, ev kadınlarından kamu görevlilerine kadar birçok kişi benzer senaryolarla kandırılıyor.
Sosyal medya ve flört uygulamalarının bu tehditlere karşı yeterli önlem almadığı belirtiliyor. Şikâyetler genellikle kullanıcılar tarafından yapıldıktan sonra değerlendirmeye alınıyor.
Uyarılar ve alınması gereken önlemler sıralandı
Uzmanlar, kullanıcılara şu önlemleri almalarını öneriyor:
-
Gerçek dışı, profesyonel veya fazla çekici profil fotoğraflarına dikkat edin.
-
Aşırı ilgi gösteren ve hızla duygusal bağ kurmaya çalışan kişilerden uzak durun.
-
Sesli ya da görüntülü konuşmalardan kaçınanlara temkinli yaklaşın.
-
Mahrem bilgi veya görüntü isteyenleri engelleyin ve bildirin.
-
Kişisel bilgilerinizi paylaşmayın.
-
Şüpheli durumları derhal emniyete veya savcılığa iletin.
Mağdurlardan açıklama
Yazıda görüşlerine yer verilen mağdurlardan biri olan Şevket A., bir arkadaşlık sitesi üzerinden tanıştığı kadınla yaptığı görüntülü konuşmanın ardından şantaja uğradığını, korku ve utanç nedeniyle birçok kez para gönderdiğini ancak tehditlerin durmadığını belirtti.
Bir başka mağdur olan Ali B. ise sosyal medya üzerinden karşılaştığı sahte banka ilanı sonrası dolandırıldığını, kart bilgilerini paylaştıktan sonra hesabından 147 bin TL harcama yapıldığını ve telefonu kapatan dolandırıcılara ulaşamadığını aktardı.
SMS yoluyla gelen tuzak mesajlara dikkat
Öte yandan sadece sosyal medya değil, SMS yoluyla da flört dolandırıcılığı yapıldığı vurgulandı. Genellikle “Üniversite öğrencisiyim, Türkiye’ye yeni geldim, tanışmak istiyorum” gibi ifadeler içeren mesajlarla kullanıcılar Telegram gibi platformlara yönlendiriliyor.